KHOA HỌC • CUỘC SỐNG • KIẾN TẠO CHÍNH SÁCH

Hà Nội, ngày 11/8/2026 – Trong tiến trình hoàn thiện chính sách pháp luật về an toàn thực phẩm, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) và Hội Khoa học kỹ thuật An toàn thực phẩm Việt Nam (VINAFOSA) sẽ phối hợp tổ chức hội thảo “Đóng góp ý kiến đối với Dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi)”. Đây là hoạt động nhằm phát huy vai trò của giới khoa học, các Hội, chuyên gia và cộng đồng doanh nghiệp trong việc đóng góp ý kiến từ thực tiễn, góp phần hoàn thiện dự thảo Luật theo hướng khoa học, khả thi và đáp ứng yêu cầu của đời sống.

Từ thực tiễn đến chính sách

Luật An toàn thực phẩm năm 2010 đã tạo cơ sở pháp lý quan trọng cho công tác quản lý, bảo đảm an toàn thực phẩm tại Việt Nam. Tuy nhiên, sau hơn 15 năm thực thi, một số quy định đã bộc lộ những điểm không còn phù hợp với yêu cầu quản lý và thực tiễn phát triển mới. Chính phủ hiện đang xây dựng Dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi), trong đó Bộ Y tế là cơ quan chủ trì xây dựng dự thảo.

Dự thảo được công bố ngày 28/7/2026 để lấy ý kiến của các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và người dân; thời gian lấy ý kiến được công bố từ ngày 28/7 đến ngày 8/8/2026.

Theo thông tin công bố, dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) gồm 8 chương, 71 điều, tiếp tục điều chỉnh nhiều nội dung quan trọng liên quan đến nguyên tắc, chính sách quản lý an toàn thực phẩm; quyền và trách nhiệm của tổ chức, cá nhân; điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm; thực phẩm nhập khẩu, xuất khẩu; quảng cáo và ghi nhãn; thử nghiệm, phân tích nguy cơ; phòng ngừa, khắc phục sự cố và quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm.

Trong bối cảnh đó, việc tổ chức các diễn đàn góp ý có sự tham gia của nhà quản lý, doanh nghiệp, giới khoa học, chuyên gia và các tổ chức xã hội có ý nghĩa quan trọng. Những quy định của pháp luật, sau khi được ban hành, không chỉ được thực thi bởi cơ quan quản lý mà còn trực tiếp tác động đến hoạt động sản xuất, kinh doanh và quyền lợi của người tiêu dùng.

Phản biện xã hội không chỉ là góp ý

Với VINAFOSA, góp ý dự thảo Luật không nên được nhìn nhận đơn thuần là việc đóng góp thêm một số ý kiến cho một văn bản đang được xây dựng.

Đó còn là quá trình đưa tiếng nói từ cuộc sống trở lại quá trình kiến tạo chính sách.

Doanh nghiệp là chủ thể trực tiếp tổ chức sản xuất, kinh doanh và thực hiện các yêu cầu về an toàn thực phẩm. Người tiêu dùng là đối tượng thụ hưởng cuối cùng của chính sách. Trong khi đó, giới khoa học, các Hội và chuyên gia có vai trò cung cấp luận cứ, phân tích, đánh giá tác động và phản biện trên cơ sở chuyên môn

.

Sự kết nối giữa các chủ thể này tạo nên một quá trình hai chiều:

TỪ CUỘC SỐNG → PHẢN BIỆN → KIẾN TẠO CHÍNH SÁCH → QUAY TRỞ LẠI CUỘC SỐNG.

Đây cũng chính là tinh thần của thông điệp được VINAFOSA lựa chọn:

KHOA HỌC • CUỘC SỐNG • KIẾN TẠO CHÍNH SÁCH

VINAFOSA – cầu nối giữa khoa học, doanh nghiệp và quản lý

Là thành viên của VUSTA, VINAFOSA hoạt động trong lĩnh vực khoa học và kỹ thuật về an toàn thực phẩm, đồng thời có điều kiện kết nối đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học, doanh nghiệp và các chủ thể trong chuỗi thực phẩm.

Trong hoạt động lần này, vai trò của VINAFOSA được đặt trong mối quan hệ kết nối:

DOANH NGHIỆP → VINAFOSA/VUSTA → NHÀ QUẢN LÝ

Theo đó, những vấn đề phát sinh từ thực tế sản xuất, kinh doanh và bảo đảm an toàn thực phẩm có thể được tổng hợp, phân tích dưới góc độ khoa học và chuyển hóa thành các ý kiến tư vấn, phản biện có cơ sở.

Ở chiều ngược lại, các yêu cầu của chính sách và pháp luật cũng cần được truyền tải trở lại cộng đồng doanh nghiệp để có thể được hiểu đúng, triển khai đúng và thực hiện hiệu quả.

Đây không phải là mối quan hệ một chiều, mà là một hệ thống phản hồi chính sách.

Hướng tới một Luật An toàn thực phẩm khoa học và khả thi

Một đạo luật tốt không chỉ cần bảo đảm tính chặt chẽ về pháp lý mà còn phải phù hợp với thực tiễn, có khả năng thực thi và bảo vệ hiệu quả lợi ích của người dân.

Định hướng này cũng phù hợp với yêu cầu đang được đặt ra trong quá trình sửa đổi Luật An toàn thực phẩm: chuyển mạnh từ tư duy xử lý sang phòng ngừa và kiểm soát nguy cơ từ sớm, đồng thời tăng cường quản lý dựa trên nguy cơ và nâng cao tính minh bạch, khả thi của hệ thống quản lý.

Vì vậy, đóng góp của cộng đồng khoa học và doanh nghiệp không chỉ nhằm phát hiện những điểm chưa phù hợp trong dự thảo, mà còn hướng tới việc trả lời những câu hỏi căn bản:

• Quy định có bảo đảm an toàn thực phẩm hay không?
• Có khả thi trong thực tế hay không?
• Có tạo ra những yêu cầu, thủ tục không cần thiết đối với doanh nghiệp hay không?
• Có đủ rõ để cơ quan quản lý thống nhất trong thực thi hay không?
• Và quan trọng nhất, chính sách đó có thực sự bảo vệ quyền lợi và sức khỏe người dân hay không?

Từ phản biện đến kiến tạo

Hội thảo do VINAFOSA và VUSTA phối hợp tổ chức vì vậy không chỉ là một hoạt động lấy ý kiến đối với một dự thảo luật.

Đây còn là một diễn đàn để khoa học gặp cuộc sống, doanh nghiệp gặp chính sách và tiếng nói xã hội được chuyển hóa thành những kiến nghị có cơ sở.

Trong quá trình đó, phản biện xã hội không mang ý nghĩa đối lập hay phủ định. Phản biện có trách nhiệm là nhìn nhận chính sách từ nhiều chiều, chỉ ra những điểm cần hoàn thiện, đồng thời đề xuất những giải pháp có căn cứ khoa học và phù hợp thực tiễn.

Đó cũng là cách để một đạo luật khi được ban hành không chỉ đúng về pháp lý, mà còn đúng với cuộc sống và có khả năng đi vào cuộc sống.

KHOA HỌC • CUỘC SỐNG • KIẾN TẠO CHÍNH SÁCH

Với tinh thần đó, VINAFOSA xác định việc tham gia tư vấn, góp ý và phản biện chính sách về an toàn thực phẩm là một trong những cách để phát huy vai trò của một tổ chức khoa học – kỹ thuật, đóng góp tiếng nói chuyên môn vào quá trình hoàn thiện hệ thống pháp luật, hướng tới mục tiêu cao nhất là an toàn thực phẩm, sức khỏe cộng đồng và phát triển bền vững.

Cùng ngày, Ban tư vấn phản biện của VINAFOSA đã tổng hợp các ý kiến của các Nhà khoa học, các Hội nghề nghiệp, và Các doanh nghiệp, Tổ chức là thành viên của VINAFOSA  thành một văn bản kiến nghị và gửi lên Cục An toàn thực phẩm – Bộ Y tế./.